Sağlık Meslek Mensuplarının Serbest Meslek İcrası Hakkında Yönetmelik: 2025 Yönetmeliği Uygulama Rehberi

Sağlık Meslek Mensuplarının Serbest Meslek İcrası Hakkında Yönetmelik: 2025 Yönetmeliği Uygulama Rehberi

29 Mart 2025 tarihli Resmî Gazete’ de yayımlanan Sağlık Meslek Mensuplarının Serbest Meslek İcrası Hakkında Yönetmelik, serbest çalışmak isteyen sağlık meslek mensupları için önemli yükümlülükler getirmiştir.

Düzenleme fiziki standartlardan hasta kayıt sistemine, online hizmet sınırlarından KVKK yükümlülüklerine kadar kapsamlı bir uyum süreci öngörmektedir.

Uygulamada en sık karşılaşılan sorunlar; sağlık hizmeti sunumuna gerekli ruhsat alınmaksızın devam edilmesi, online hizmet sunan kişilerin bu ruhsata başvurmaması, ruhsat sürecinin hatalı yürütülmesi, mekân şartlarının eksik kurulması, kayıt sisteminin yanlış işletilmesi ve online hizmetlerin mevzuata aykırı şekilde yapılandırılmasıdır. Hukuka aykırı/ ruhsatsız sağlık hizmeti sunumu durumlarında idari yaptırımlarla karışılabileceği gibi ilgili kişiler hakkında Cumhuriyet Başsavcılığına bildirimde bulunulması, bunun sonucunda ise cezai soruşturma ve kovuşturması yürütülmesi de mümkün olabilmektedir.  

Bu yazıda, yönetmeliği hukuki çerçevesi ve uygulama riskleriyle birlikte ele alıyoruz.

1. Sağlık Meslek Mensubu Kimdir?

Yönetmelik kapsamında sağlık meslek mensubu olarak kabul edilen meslek grupları şunlardır:

• Klinik psikolog

• Hemşire

• Ebe

• Fizyoterapist

• Odyolog

• Diyetisyen

• Dil ve konuşma terapisti

• Podolog

• Ergoterapist

Bu kişiler, mesleklerini serbest olarak icra etmek istediklerinde sağlık meslek hizmet birimi açmak zorundadır.

2. Sağlık Meslek Hizmet Birimi Nedir?

Sağlık meslek hizmet birimi, sağlık meslek mensubunun mesleğini serbest olarak icra ettiği, ruhsata tabi özel sağlık kuruluşudur.

3. Kimler Sağlık Meslek Hizmet Birimi Açabilir?

• Yalnızca Türk vatandaşı sağlık meslek mensupları açabilir.

• Tüzel kişiler birim açamaz.

• Aynı unvana sahip en fazla üç sağlık meslek mensubu müşterek açabilir.

• Her ortak için ayrı ruhsat düzenlenir.

• Ruhsat devredilemez.

Ortaklardan birinin ayrılması halinde, o kişiye ait ruhsat iptal edilir.

4. Ruhsat Süreci Nasıl İşler?

Sağlık meslek hizmet birimi açmak için İl Sağlık Müdürlüğü’ne başvuru yapılması zorunludur.

Genel süreç:

1. EK-1 belgeleriyle başvuru

2. Evrak incelemesi

3. Yerinde denetim

4. Eksiklik varsa süre verilmesi

5. Uygunsa ruhsat düzenlenmesi

Uygulamada en sık görülen sorunlar:

• Metrekare hesabının yanlış yapılması

• Bekleme alanının yetersizliği

• Tabela kurallarının ihlali

• Eksik belge sunulması

Bu hatalar sürecin uzamasına neden olabilmektedir.

6.   Ruhsatsız Sağlık Hizmeti Sunulmasının Riskleri Olası Sonuçları ve Yaptırımları Nelerdir?

Olası bir denetimde yetkisi olmaksızın sağlık hizmeti sunumu yetkisi olmasına karşın ruhsat alınmaksızın sağlık hizmeti sunumunun tespiti halinde Sağlık Müdürlükleri tarafından işyeri kapatma, para cezası gibi idari yaptırımlar uygulanabilmektedir.

Bunun yanı sıra söz konusu fiiller aynı zamanda suç teşkil ettiği için Sağlık Müdürlükleri tarafından Cumhuriyet Başsavcılığına bildirimde bulunulması zorunluluğu vardır. CBS tarafından ilgili hakkında soruşturma başlatılıp, soruşturma sonucunda kamu davası açılma ihtimali vardır.

Bu suç tipi ve öngörülen ceza 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununda: “ruhsatsız veya yetkisiz olarak sağlık hizmeti veren veya verdirenler, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.” Denilerek düzenlenmiştir.

7.  Sağlık meslek hizmet birimi ruhsatı devredilebilir mi?

Hayır.Sağlık meslek hizmet birimi ruhsatı devredilemez.

Sağlık meslek hizmet biriminin başka bir adrese taşınmak istenmesi hâlinde, sağlık meslek hizmet birimi ruhsat başvuru işlemlerinin yeniden yapılması gerekir.

8.  Fiziki Standartlar Nelerdir?

Sağlık meslek hizmet birimlerinde bulunması gereken temel bölümler şunlardır:

• En az 10 m² uygulama odası

• Uygulama odasında lavabo (Bu düzenleme hakkında Danıştay 10. Dairesi tarafından yürütmenin durdurulması kararı verilmiştir.)

• En az 8 m² bekleme salonu

• Engelli kullanımına uygun tuvalet

• Ruhsat ve diplomaların görünür olması

Ölçülerde %10 tolerans mümkündür. Ancak bu toleransın uygulaması teknik değerlendirme gerektirir.

9.    Sağlık Hizmet Birimlerinde Uzaktan/Online Sağlık Hizmeti Sunulması Mümkün müdür?

Evet mümkündür ancak bu hususa ilişkin düzenlemeler sağlık mevzuatına ilişkin diğer yönetmeliklerde yer almaktadır.

10.  Personel ve Çalışma Düzeni nasıldır?

En fazla bir sağlık teknikeri/teknisyeni çalıştırılabilir.

• Klinik psikologlar için bu hüküm psikolog çalıştırılması şeklinde uygulanır.

• Destek personeli sağlık hizmeti sunamaz.

• Çalışma saatleri ruhsatta belirtilir.

• Tüm personel bilgileri müdürlüğe bildirilir.

• İzin ve hastalık durumlarında hizmet verilemez.

Ayrıca sağlık meslek mensubu başka bir sağlık kuruluşunda çalışamaz.

10. Hizmet Sunumunun Hukuki Sınırları

Sağlık meslek hizmet birimlerinde:

• Yetki sınırı aşılmamalıdır,

• Hekim tanısı ve tedavi planı dikkate alınmalıdır,

• Her işlem için rıza alınmalıdır,

• Yetki dışı tıbbi müdahale yapılamaz.

Acil müdahale, ileri seviye tedavi ve teşhis gerektiren işlemler yapılamaz.

11.  Sağlık meslek mensubunun kayıt ve arşiv yükümlülüğü nelerdir?

Sağlık meslek mensupları, hizmet sundukları tüm hastalara ait verileri, reçete ve tedavi planlarını elektronik ortamda kaydetmek zorundadır.

Bu kapsamda:

Kayıtlar, Sağlık Bakanlığı’nın sistemine entegre bir sağlık bilgi yönetim sistemi üzerinden tutulmalıdır.

Kişisel sağlık verileri, KVKK ve ilgili mevzuata uygun şekilde işlenmeli ve merkezi sağlık veri sistemine aktarılmalıdır.

Sunulan tüm hizmetler düzenli olarak kayıt altına alınmalı ve muhafaza edilmelidir.

Hastanın talebi halinde kayıtlar hasta veya yasal temsilcisiyle paylaşılmalıdır.

Elektronik imza ile imzalanmış kayıtlar resmî belge niteliği taşır ve yedeklenerek arşivlenmelidir.

Kayıtların güvenliği için gerekli idari ve teknik tedbirlerin alınmasından doğrudan sağlık meslek mensubu sorumludur.

Denetimlerde tüm kayıtların eksiksiz şekilde ibraz edilmesi zorunludur.

Kayıt ve arşiv yükümlülüklerinin eksik veya hatalı yerine getirilmesi, idari yaptırımlara ve faaliyet risklerine yol açabilmektedir

12.  Tabela kendi istediğimiz boyutta olabilir mi? Tabelada hangi ifadelere yer verebiliriz? Tabelada hangi bilgiler yer alabilir?

·        Yalnızca sağlık meslek mensubunun adı ve meslek unvanı kullanılabilir.

·        “Uzman” gibi ibareler, meslek unvanı dışında ayrı bir vurgu şeklinde kullanılamaz.

·        Akademik unvan, meslek unvanından sonra ve aynı puntoyla yazılabilir.

Tabela ölçüleri nasıldır?

·        Bina dış tabelası 4 m²’den büyük olamaz.

·        Giriş kapısı tabelası 40x60 cm’yi geçemez.

·        Bina cephesinde bunun dışında başka yazı veya işaret bulunamaz.

Zorunlu ibare nedir?

Dış tabelada mutlaka:

“Özel Sağlık Meslek Hizmet Birimi” ibaresi yer almalıdır.

Renk ve tasarım sınırı var mı?

·        En fazla iki renk kullanılabilir.

·        Yazılar sade ve süslemesiz olmalıdır.

·        Kurumsal kimlik, Sağlık Bakanlığı Kurumsal Kimlik Kılavuzuna uygun olmalıdır.

13.  Sağlık Meslek Mensuplarının Serbest Meslek İcrası Sırasında Uyması Gereken Diğer Kurallar ve Mevzuat Nelerdir?

·        1219 Sayılı Yasa

·        3359 Sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu

·        Sağlık Meslek Mensupları İle Sağlık Hizmetlerinde Çalışan Diğer Meslek Mensuplarının İş Ve Görev Tanımlarına Dair Yönetmelik

·        Kişisel Sağlık Verileri Hakkında Yönetmelik 

Ve ilgili diğer mevzuat.

11.  Online Danışmanlık / Online Terapi: Hukuki Çerçeve ve Ek Bilgiler

Yönetmelikte online terapiyi açıkça yasaklayan veya açıklayan bir hüküm bulunmamaktadır. Buna ilişkin düzenlemeler Uzaktan Sağlık Hizmetleri Sunulması Hakkında Yönetmelikte yer almaktadır.Uzaktan sağlık hizmetinin ruhsatlı bir birim üzerinden yürütülmesi zorunludur.

Bu nedenle online hizmet şu unsurlar birlikte değerlendirilerek ele alınmalıdır:

• Ruhsatlı birimin varlığı

• Hizmetin sağlık hizmeti niteliği

• Hasta kayıt sistemi

• KVKK uyumu

• Veri güvenliği

• Yetki sınırları

Ruhsat olmaksızın “danışmanlık”, “koçluk” veya “eğitim” adı altında sağlık hizmeti sunulması hukuki risk doğurabilir.

Her model somut koşullarına göre değerlendirilmelidir.

Evden Online Hizmet

Yönetmelik, ruhsata esas bina dışında başka bir yerin kullanılmasını yasaklamaktadır.

Bu hükmün online hizmet açısından uygulanışı, hizmetin organizasyonuna göre değerlendirilir. Her durumda özel hukuki analiz gereklidir.

Yurt Dışına Online Hizmet

Yurt dışına hizmet sunulması halinde:

• Veri aktarım kuralları

• Yabancı ülke mevzuatı

• Mesleki yetki sınırları

birlikte dikkate alınmalıdır.

Online Terapi Hakkında Sık Sorulan Sorular

Online terapi yasal mı?

Evet. Mevzuatta yer verilen gereklilikler yerine getirilerek, ruhsat, kayıt ve veri güvenliği yükümlülükleri dikkate alınarak Online Terapi yapılabilir.

Ruhsatsız online danışmanlık cezası var mı?

Faaliyetin niteliğine göre idari yaptırım, adli para cezası ve hapis cezası riski vardır.

Seans kayıtları nasıl saklanır?

KVKK’ya uygun, güvenli sistemlerde muhafaza edilmelidir.

Sağlık Meslek Mensupları İçin Hukuki Danışmanlık ve Uyum Desteği

Serbest çalışma süreci, yalnızca mevzuat bilgisi değil, uygulama tecrübesi ve doğru hukuki planlama gerektirir.

En sık karşılaşılan sorunlar: Eksik ruhsat başvuruları, Denetimlerde uygunsuzluk, Online hizmet ihlalleri, KVKK sorunları, Faaliyet durdurma riskleri konusunda profesyonel  hukuki destek alınması önerilmektedir.

İletişim

Serbest çalışma sürecinizle ilgili hukuki değerlendirme ve danışmanlık için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Her somut durumun kendi koşulları içinde değerlendirilmesi gerektiğinden, uygulamaya geçmeden önce mevzuatın dikkatle incelenmesi ve gerekli hukuki değerlendirmelerin yapılması önem taşımaktadır.

Sağlık Meslek Mensuplarının Serbest Çalışması 2025 | Ruhsat ve Online Terapi Rehberi

2025 yönetmeliği kapsamında sağlık meslek mensupları için ruhsat süreci, online danışmanlık, KVKK yükümlülükleri ve denetimler hakkında kapsamlı hukuki rehber.